اسماعيل الجرجاني ( زين الدين )
219
خُفى علائى ( خف علائى يا الخفية العلائية ) ( فارسى )
جگر بايد كردن و غذاهاي موافق فرمودن . علاج آن اگر " شير " زرد و رقيق باشد ، سكنگبين ساده و آب انار ترش و شيرين و آب تخم خرفه بايد دادن ، و طعام فسرده از گوشت بزغاله و گوساله و مرغ و مصوص 21 و زيربا و مانند آن بايد خوردن . و اگر غليظ باشد ، سكنگبين بزورى دهند ، و به ماهي شور ، " قي " بايد كردن ، و طعام ، نخود آب و آبكامه و ترب و مانند آن . و اگر اندك بود ، كشكاب دهند به روغن بادام و برنج به شير 22 و شورباي شلغم و گندنا و اسفاناخ و مانند آن ، و كنجد آس كرده اندر شراب ريحاني بمالند و بپالايند ، و آن شراب بدهند ، و پستان بز و گوسفند سود دارد . آماس پستان ( Mastitis ) علامتهاي آن گرمى و سردي چندين جاي معلوم شده است . علاج آن اگر آماس گرم بود ، سركه با آب گرم بياميزند و بدان تكميد كنند ، و نخست رگ باسليق بزنند ، و سكنگبين و روغن گل و آرد باقلي بدان بشرشند و ضماد كنند . و اگر آماس سرد باشد ، بابونه كوفته و بيخته ، اندر آب باديان و آب كرفس بسرشند و ضماد كنند ، نافع بود .